رأی خلاصه جریان پرونده

خلاصه جریان پرونده:
در این پرونده خانم ف. س. پ. با وکالت م. د. د. دادخواست طلاق به طرفیت اقای ا. ح. پ. ز. تقدیم شعبه *نموده و اظهار داشته موکله در تاریخ ۹۸/۱/۲۳ با خوانده ازدواج نموده است.به دلیل ترک زندگی توسط زوج و عدم پرداخت نفقه موکله در عسر و حرج قرار دارد. و لذا از دادگاه تقاضای رسیدگی و طلاق دارم. دادگاه تصویر رای محکومیت زوج به پرداخت نفقه از تاریخ ۹۸/۸/۲۳ لغایت اجرای حکم توسط شورای حل اختلاف را پیوست پرونده نموده است. دادگاه در تاریخ ۱۴۰۰/۲/۱۹ وقت رسیدگی تعیین کرده و طرفین را دعوت نموده است.وکیل خواهان درخواست موکله را بشرح دادخواست تقدیمی بازگو و توضیح داده است.و اضافه کرده زوج اعتیاد به مواد مخدر نیز دارد. شاهد هم موکله دارد. و حاضر است.به دادگاه معرفی کند خوانده حاضر نشده و دفاعی ننموده است. دادگاه قرار داوری صادر کرده و نظریه داوری را جلب کرده است.زوجه استشهادیه را به دادگاه ارائه و ضمیمه پرونده نموده است.دادگاه در تاریخ ۱۴۰۰/۷/۷ وقت رسیدگی تعیین کرده و طرفین و گواهان را دعوت نموده و برابر صورت جلسه مورخ مذکور از خواهان تحقیق کرده خواهان اضافه کرده اجراییه در مورد محکومیت نفقه صادر شده است.دادگاه از گواهان استماع شهادت نموده است.زوج در جلسه دادگاه حاضر نشده و دفاعی ننموده است.دادگاه در تاریخ ۱۴۰۰/۷/۲۶ مبادرت به صدور رای به طلاق بلحاظ احراز ترک زندگی توسط زوج و تخلف زوج از بند هشتم از شروط ضمن عقد نکاح نموده است.زوج نسبت به رای صادره مذکور دادخواست واخواهی تقدیم داشته و اظهار داشته ادعاهای زوجه کذب می باشد. من اعتیاد به مواد مخدر ندارم. و زندگی مشترک را ترک ننمودم زوجه اصلا در تمکین من نمی باشد. از دادگاه تقاضای رد دعوی طلاق را دارم. دادگاه در تاریخ ۱۴۰۰/۹/۹ قرار رد واخواهی صادر کرده است.زوج نسبت به قرار صادره مذکور تقاضای تجدیدنظر نموده که پرونده جهت رسیدگی به شعبه *ارجاع شده دادگاه تجدیدنظر استان *درخواست تجدیدنظرخواهی را رد نموده و قرار صادره تجدیدنظرخواسته را مورد تایید قرار داده است.ولی دادخواست تجدیدنظرخواهی مذکور را با توجه به اینکه در فرجه تجدیدنظرخواهی تقدیم شده دادخواست تجدیدنظرخواهی تلقی کرده است.و جهت تحقیق از طرفین وقت رسیدگی تعیین کرده و طرفین را دعوت به رسیدگی نموده است.و برابر صورت جلسه مورخ مذکور از طرفین و گواهان تعرفه شده توسط زوج تحقیق کرده و در تاریخ ۱۴۰۱/۴/۲۰ مبادرت به صدور رای به نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته و صدور حکم به بطلان دعوی طلاق بلحاظ عدم احراز تخلف زوج از شروط ضمن عقد نکاح نموده است.متعاقبا زوجه نسبت به رای صادره مذکور معترض است.و از دیوان عالی کشور تقاضای فرجامخواهی کرده که پرونده جهت رسیدگی به شعبه *ارجاع شده و مطرح رسیدگی می باشد.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ح. م. ه. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور

رای شعبه
دادنامه *مورخ ۱۴۰۱/۴/۲۰ شعبه *که بموجب ان ضمن نقض دادنامه شماره ۱ *۶۰ شعبه *که در مقام واخواهی از دادنامه شمار ه۱ *۰۷ صادره از همان دادگاه اصدار یافته ، حکم بر بطلان دعوی طلاق خواهان بدوی ( فرجام خواه ) صادر گردیده و از سوی زوجه مورد فرجام خواهی قرار گرفته است ، با توجه به محتویات پرونده و قطع نظر از صحت و سقم اعتراض مطروحه از حیث شکلی واجد ایراد قانونی بوده و درخور نقض می باشد. زیرا ، محتویات پرونده حاکیست که زوجه ( فرجام خواه ) با تقدیم دادخواست بطرفیت همسرش اقای ا. ح. پ. ز. صدور حکم طلاق را خواستار گردیده و شعبه *پس از اقدامات و رسیدگی های لازم سرانجام بموجب دادنامه غیابی شماره *مورخ ۱۴۰۰/۷/۲۶ با احراز تحقق بند هشتم از شروط مندرج در سند نکاحیه حکم به احراز شرایط اعمال وکالت در طلاق از سوی زوجه صادر نموده است. وکیل زوج نسبت به دادنامه غیابی صادره واخواهی نموده که همان دادگاه بموجب دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۹/۹ بلحاظ تقدیم دادخواست واخواهی در خارج از مهلت مقرر قانونی قرار رد دادخواست واخواهی واخواه را صادر نموده است. وکیل زوج نسبت به دادنامه اخیرالذکر تجدیدنظرخواهی نموده که شعبه *بموضوع رسیدگی و طی دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۱۲/۲۲ اعتراض وکیل تجدیدنظرخواه را غیروارد تشخیص و ضمن رد تجدیدنظرخواهی تجدیدنظرخواه دادنامه تجدیدنظرخواسته را تایید نموده ، لیکن دادخواست واخواهی را بلحاظ اینکه در فرجه قانونی تجدیدنظرخواهی تقدیم گردیده ، ان را دادخواست تجدیدنظرخواهی تلقی نموده و پس از رسیدگی بموضوع سرانجام بموجب دادنامه فرجام خواسته بشماره صدرالاشعار بلحاظ عدم احراز تحقق بند ۸ از شروط مندرج در سند نکاحیه اعتراض زوج را وارد تشخیص و ضمن نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته حکم بر بطلان دعوی طلاق خواهان بدوی ( فرجام خواه ) صادر نموده است. در حالیکه ، اولا – دادگاه محترم تجدیدنظر علیرغم اینکه قرار رد دادخواست واخواهی واخواه ( زوج ) به شماره مسبوق الذکر صادره از دادگاه بدوی را طی دادنامه شماره ۱ *۳۳ تایید نموده متعاقبا همان قرار رد دادخواست واخواهی را حسب مفاد دادنامه فرجام خواسته بمنزله تایید دادنامه غیابی اصلی تلقی و ضمن نقض ان و دادنامه اصلی غیابی حکم بر بطلان دعوی طلاق خواهان بدوی صادر نموده است.و بعبارت روشن تر دادگاه محترم تجدیدنظر از یک طرف قرار رد دادخواست واخواهی صادره از دادگاه بدوی را که مورد تجدیدنظرخواهی قرار گرفته طی دادنامه مرقوم تایید نموده و از طرف دیگر متعاقبا همان قرار صادره را بموجب دادنامه فرجام خواسته نقض نموده است.که این تعارض در اقدام دادگاه با موازین قانونی مطابقت نداشته و با اصول دادرسی مغایرت دارد. ثانیا – دادخواست واخواهی واخواه که طی دادنامه شماره ۱ *۶۰ منتهی به صدور قراررددادخواست گردیده و در مرحله تجدیدنظر طی دادنامه ۱ *۳۳ تایید و به قطعیت رسیده ، دادخواست مختومه محسوب بوده و قانونا همان دادخواست مختومه مجددا قابلیت تلقی به دادخواست تجدیدنظرخواهی و رسیدگی به ان در مرجع تجدیدنظر را نداشته است. بنابراین دادخواست واخواهی مختومه نمی تواند مجوزی برای دادگاه تجدیدنظر جهت رسیدگی به تجدیدنظرخواهی و صدور حکم بوده باشد. ثالثا – مطابق ماده ۳۳۹ قانون ایین دادرسی مدنی تجدیدنظرخواهی نسبت به ارای صادره از دادگاه بدوی مستلزم تقدیم دادخواست می باشد. و بدون تقدیم دادخواست ، تجدیدنظرخواهی نسبت به رای صادره از دادگاه بدوی مقبولیت قانونی نداشته و موجب تکلیفی برای مرجع تجدیدنظر نخواهد بود. از این رو ، ورود و رسیدگی مرجع تجدیدنظر به تجدیدنظرخواهی بدون تقدیم دادخواست و مالا صدور حکم درخصوص مورد واجد ایراد اساسی بوده و با اصول و قواعد دادرسی مغایرت دارد. بنابراین از انجاییکه از ناحیه زوج در مقام اعتراض نسبت به دادنامه اصلی صادره از دادگاه بدوی هیچ دادخواست تجدیدنظری تقدیم نگردیده تا دادگاه محترم تجدیدنظر جهت رسیدگی به ان قانونا مواجه با تکلیفی بوده باشد. و دادخواست واخواهی مختومه شده هم اساسا قابلیت تلقی به دادخواست تجدیدنظر را ندارد. و بدین لحاظ دادنامه فرجام خواسته که بدون تجدیدنظرخواهی و تقدیم دادخواست تجدیدنظر از سوی زوج توسط دادگاه محترم تجدیدنظر اصدار یافته بلحاظ عدم انطباق ان با اصول و قواعد ایین دادرسی واجد ایراد اساسی بوده و قابلیت ابرام ندارد. و از طرفی هم بلحاظ مطرح نبودن دادخواست تجدیدنظر هر گونه رسیدگی مجدد از سوی مرجع تجدیدنظر قانونا منتفی خواهد بود. لذا باستناد بند ۳ ماده ۳۷۱ قانون ایین دادرسی مدنی و به تجویز ماده ۴۰۳ همان قانون دادنامه فرجام خواسته نقض بلاارجاع میگردد.مقرر میدارد. پرونده پس از ثبت نتیجه و کسر از موجودی بمرجع ذیربط اعاده گردد.
رییس شعبه *: ح. ع.
مستشار: ح. م. ه. مستشار: م. ح. م.