رأی شعبه دیوان عالی کشور

آقای م.ر. ب. و یازده نفر دیگر با وکالت آقای سید الف.ح. دادخواستی به طرفیت آقایان 1- خ. ی. 2- ق.س. 3- ع.ق. 4- م.م. 5- ر.ش.الف. 6- اداره ثبت اسناد و املاک سبزوار به خواسته صدور حکم به الزام خواندگان به اصلاح اسناد صادره برای یک باب منزل تجمیعی باقی مانده ... فرعی مزرعه الداغی پلاک ... اصلی و پلاک ... فرعی از ... فرعی مزرعه ع. پلاک ... اصلی بخش ... سبزوار و افزایش متراژ مندرج در سند صادره برای موکل آنان آقای م.ر. ب. به متراژ 37/20 مترمربع مقوم به پنجاه و یک میلیون ریال و محکومیت ردیف های اول و دوم به پرداخت کلیه هزینه های دادرسی و حق الوکاله تقدیم دادگستری شهرستان سبزوار نموده و توضیح داده اند که موکلین قبلاً در این خصوص پرونده ای تحت کلاسه 890269 در شعبه چهارم حقوقی تشکیل و دادگاه بدوی پس از رسیدگی به شرح دادنامه شماره 825-910 حکم به اصلاح اسناد صادره به نفع مشارالیهم حکم صادر نموده با تجدیدنظرخواهی یکی از خواندگان به نام سید خ. ی. پرونده به شعبه 18 دادگاه تجدیدنظر ارجاع و شعبه موضوع را از مصادیق بند 3 ماده 25 قانون ثبت در صلاحیت هیئت نظارت ثبت استان دانسته و پرونده در اجرای ماده 28 قانون آیین دادرسی مدنی جهت تشخیص مرجع صالح به دیوان عالی کشور ارسال و به شعبه دهم ارجاع شد و آن شعبه حسب دادنامه شماره 180/92 در پرونده کلاسه 920114/10 رأی دادگاه تجدیدنظر را تأیید و هیئت نظارت را صالح به رسیدگی دانست و پس از ارسال پرونده به هیئت نظارت آن مرجع با این استدلال که در صورت اصلاح تضییع حق فروشندگان به عمل خواهد آمد به استناد قسمت اخیر بند 4 ماده 25 قانون ثبت موضوع را در صلاحیت مراجع قضایی دانسته است و به لحاظ آن مجدداً اقدام به تقدیم دادخواست نموده اند که پرونده برای رسیدگی به شعبه سوم دادگاه عمومی حقوقی ارجاع و آن شعبه به شرح دادنامه شماره 1232-93/9/9 موضوع خواسته را از مصادیق بند 4 ماده 25 قانون اصلاحی ثبت اسناد و مدارک دانسته و به شرح ستون خواسته به نفع خواهان ها حکم صادر کرده است آقای سید خ. اله ی. اصل یکی از محکوم علیهم به دادنامه صادره اعتراض و تقاضای تجدیدنظرخواهی کرده پرونده برای رسیدگی به اعتراض به شعبه 23 دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی ارجاع و آن شعبه طی دادنامه شماره 306-94/3/30 با این استدلال که مورد خواسته هیچ انطباقی به بند 4 ماده 25 قانون ثبت ندارد زیرا بند مذکور مربوط به اشتباهاتی است که قبل از ثبت ملک و در جریان عملیات مقدماتی ثبت پیش آمده باشد درحالی که در مانحن فیه اشتباه مورد ادعا در جریان تجمیع پلاک های مندرج در ستون خواسته اتفاق افتاده است و با توجه به اینکه سابقاً موضوع در شعبه چهارم دادگاه عمومی حقوقی سبزوار مطرح و با صدور رأی و تجدیدنظرخواهی از آن شعبه هیجدهم دادگاه تجدیدنظر موضوع را در صلاحیت هیئت نظارت ثبت استان خراسان رضوی دانسته است که این تشخیص به تأیید شعبه دهم دیوان عالی کشور نیز رسیده است و هیئت نظارت مکلف به تبعیت و اظهار نظر بوده است بنا به مراتب تجدیدنظرخواهی را وارد دانسته و به استناد بند 3 ماده 25 قانون ثبت و مواد 28 و 358 قانون آیین دادرسی مدنی رأی بدوی را نقض و ضمن نفی صلاحیت به صلاحیت هیئت نظارت پرونده را برای تشخیص صلاحیت به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. پیرو گزارش و تصمیم قبلی که پرونده در تاریخ 95/4/23 به شعبه دهم دیوان عالی ارجاع و آن شعبه به شرح دادنامه شماره 170-95/4/30 با این استدلال که چون این شعبه سابقاً برابر دادنامه شماره 180-92/3/28 درخصوص پلاک های موضوع دعوی مطروحه اظهارنظر نموده و اعضاء شرکت کننده در صدور رأی بر وفق دستور بند د ماده 91 قانون آیین دادرسی مدنی خود را ممنوع از مداخله و رسیدگی مجدد می دانند به استناد ماده 92 قانون مرقوم قرار امتناع صادر و پرونده برای رسیدگی در شعبه دیگر به نظر معاون محترم قضایی دیوان عالی کشور رسیده که مجدداً به این شعبه ارجاع شده است هرچند که برخلاف اظهار نظر همکاران محترم در شعبه دهم دیوان عالی کشور موضوع از مصادیق بند د ماده 91 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی نمی باشد و صدور قرار به استناد ماده مرقوم فاقد وجاهت قانونی است و بند د ماده مذکور ناظر به مواردی است که قاضی رسیدگی کننده در مرحله از مراحل رسیدگی پایین تر درخصوص موضوع اظهارنظری کرده باشد و سپس در مراحل بالاتر نسبت به همان موضوع اعلامی رسیدگی نماید لیکن با توجه به ارجاع مجدد پرونده به این شعبه به شرح آتی مبادرت به صدور رأی می نماید. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای علی اکبری عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده درخصوص تشخیص صلاحیت مشاوره نموده چنین رأی می دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور

استدلال دادگاه تجدیدنظر که موضوع خواسته با بند 3 ماده 25 اصلاحی ثبت اسناد و املاک منطبق است و انطباق با بند 4 ماده 25 قانون یاد شده ندارد صائب تشخیص داده می شود و همچنانچه قبلاً نیز در شعبه دهم دیوان عالی کشور موضوع خواسته را منطبق با بند 3 ماده مرقوم دانسته اند لذا در اجرای ماده 28 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن تأیید دادنامه صادره به شماره 306-94/3/30 شعبه 23 دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی و تشخیص صلاحیت هیئت نظارت مستقر در اداره کل ثبت استان مذکور تعیین صلاحیت می گردد.
شعبه 40 دیوان عالی کشور
رئیس: عبدالمحمد خالصی
عضو معاون: علی اکبری