رأی خلاصه جریان پرونده
در این پرونده س. ف. ع. ب. در مورخه ۹۷/۱۰/۵ با تقدیم دادخواست به خواسته طلاق به طرفیت اقای م. ا. س. خ. بگلو طرح دعوی نموده است.و اعلام کرده در ۹۰/۱۰/۱۷ با خوانده ازدواج نموده و در عسر و حرج می باشد. خوانده به پرداخت نفقه یکسال محکوم شده و از پرداخت استنکاف می ورزد و ترک زندگی مشترک نموده بعد از اینکه حکم تمکین اجرای شده است. و ضرب و شتم که گزارش کلانتری و تعهد نامه رسمی موجود است. ۱- زوج در مورخه ۹۶/۱۰/۱۱ اجازه ازدواج مجدد از دادگاه شهریار گرفته است.ص ۲ ) ۲ گزارش معاونت امور اجتماعی بهزیستی ص ۳ و ۴ ) حکایت از این دارد. که زوج در *به مادرش سپرده و زوجه از دیدار فرزند محروم است. زوجه اماده زندگی است.اما زوج می گوید فعلا دستم خالی است.و حاضر به همکاری نیست و حاضر نیست کودک را برای ملاقات مادر به بهزیستی بیاورد. ۳- حکم تمکین زوجه در مورخه ۹۷/۹/۸ اجرایی شده است.ص ۶ ) شعبه *قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. داور زوج تقاضا کرده از طریق مشاورین و زوج درمانی اختلاف حل شود. داور زوجه اعلام کرده زوجه اصرار به طلاق دارد. اظهارات زوجه در ۹۷/۹/۸ ( روز اجرای تمکین ) در *که اعلام کرده زوج منزل مشترک را ترک نموده است. دادگاه در مورخه ۹۸/۲/۳۱ تشکیل جلسه داده است. خواهان گفته در *زندگی مشترک داشتیم که شوهرم از سال ۹۵ مرا بلاتکلیف رها کرد و در *شاغل می باشد. ولی ادرس ثنا را در *ثبت کرده است. ضرب و شتم می کند شاهد دارم. حاضرم ۱۰۷ سکه از مهریه را در قبال طلاق بذل کنم وکیل خوانده پاسخ داده موکل سوی معاشرت نداشته و بعد از اجرای حکم تمکین زوجه به زوج اجازه ورود به منزل نداده است. از شهود استماع شهادت شده است. ۱- س. ج. ن. : وقتی ازدواج کردند. در *می رفت دعوا داشتند بعد هم خانم به *امد و تنها و بدون خرجی است. ۲- م. د. ا. اقای ا. سه سال همسرش را ترک کرده و خرجی نمی دهد. و اجازه ملاقات فرزند را نمی دهد. علت اختلافات خیانت اقای ا. است. ۳- س. و. پ. : سه سال است.که اقای ا. همسرش را ترک کرده و هزینه ایشان را نداده است. بچه را هم برده است. ۴- ن. ر. : سه سال است.که اقای ا. زندگی را ترک کرده و در حال حاضر اطلاعی از محل زندگی وی ندارد. شعبه *اعلام کرده ( ۹۸/۷/۶ ) که زوج بدهی نفقه را پرداخت نموده و بدهی ندارد. ص ۱۱۲ ) دادگاه به موجب دادنامه شماره ۱۹۰۴ ۹۸/۸/۸ باتوجه به پرداخت نفقه توسط زوج تخلف از بند یک شروط عقد محرز نیست لیکن به لحاظ شهادت شهود در تایید ادعای خواهان در ترک زندگی مشترک توسط زوج و مفارقت چندین ساله زوجین عسر و حرج و تخلف از بند ۸ شروط عقد محرز بوده و شرایط اعمال وکالت فراهم است. لیکن حکم به الزام زوج به طلاق صادر و به زوجه نیز اجازه داده با وکالت ایجاد شده خود را مطلقه نماید. زوجه یک سکه از مهریه را بذل نموده است. و نفقه را نیز بذل نموده است. اقای م. ا. س. خ. بگلو نسبت به دادنامه اعتراض نموده است. شعبه *به موجب دادنامه شماره *۹۹/۲/۲۱ با اعلام اینکه مدارک در حدی نیست که عسر و حرج یا تحقق شرط را ثابت نماید. دادنامه بدوی را نقض و حکم به رد دعوی صادر نموده است. ( ص ۲۰۶ ) . خانم س. ف. ع. ب. از دادنامه فرجامخواهی نموده که متن لایحه تقدیمی ایشان و پاسخ فرجامخوانده در زمان شور قرائت می گردد.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده درخصوص دادنامه شماره *مورخ ۹۹/۲/۲۱فرجامخواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:رای شعبه
فرجامخواهی خانم س. ف. ع. ب. نسبت به دادنامه شماره *مورخه ۹۹/۲/۲۱ صادره از شعبه *که به موجب ان با نقض دادنامه بدوی صادره از شعبه *حکم به رد دعوی فرجامخواه از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ عسر و حرج و تحقق شروط ضمن عقد صادر گردیده وارد و موجه میباشد. زیرا ۱- نظریه داوران بر عدم سازش تعلق گرفته است. لیکن دادگاه مکلف بوده مطابق ماده ۲۷ قانون حمایت خانواده در صورت رد نظریه داوری و امکان سازش زوجین برای ادامه زندگی مشترک مستدلا اظهارنظر نماید. که مفاد دادنامه از این جهت دارای نقص جدی است. ۲- دادگاه باید مطابق ماده ۲ قانون حمایت خانواده باحضور قاضی مشاور تشکیل و پس از اخذ نظر ایشان مبادرت بصدور رای نماید. که دادرسی از این جهت نیز دارای نقص است. ۳- در پرونده ملاحظه می گردد. زوج به لحاظ عدم پرداخت نفقه یکساله زوجه محکوم شده و پس از صدور اجراییه و حکم جلب نفقه را در اقساط و فیش های متفاوت پرداخت نموده است.اگر چه ممکن است.با الزام زوج به پرداخت نفقه پس از جلب تحقق شرط ممکن نباشد. لیکن برای زوجه ای که باید جهت دریافت نفقه خود به محاکم مراجعه و پس از صدور حکم جلب در اقساط نفقه خود را دریافت نماید. عسر و حرج ایجاد خواهد شد. ۴- متعاقب صدور حکم تمکین زوجه در سال ۹۶ باتوجه به گزارش اجرای احکام در مورخه ۹۷/۹/۸ بالاخره زوجه تمکین و حکم اجرای شده است. ( ص ۶ پرونده ) و زوجه مدعی است. مجددا زوج ترک منزل نموده است.باتوجه به اینکه بعد این تاریخ حکم تمکین جدید صادر شده ادعای زوجه مقرون به صحت است. ۵- گزارش معاونت امور اجتماعی بهزیستی بشرح ص ۳ و ۴ پرونده قطعا باید مورد توجه قرار گیرد و حکایت از این دارد. که باتوجه به مذاکره با زوجین صراحتا اعلام شده زوج در *کارمی کند و سکونت دارد. ولی فرزند مشترک را در *به مادرش سپرده و زوجه از دیدار فرزند محروم است. زوجه اماده زندگی است.اما زوج می گوید فعلا دستم خالی است.و حاضر به همکاری برای ادامه زندگی نیست و حاضر نیست کودک را برای ملاقات مادر به بهزیستی بیاورد نظریه مشاور بهزیستی حکایت از این دارد. که اخذ حکم تمکین یا اجازه ازدواج مجدد صرفا بهانه برای عدم پرداخت نفقه است. نه ادامه زندگی مشترک که این موارد مورد توجه دادگاه قرار نگرفته است.۶- شهادت شهود نیز در تایید ادعای زوجه از جهت ترک زندگی مشترک و جدایی طولانی جسمانی زوجین میباشد. لذا باتوجه به مراتب ذکر شده مستندا به بند ۵ ماده ۳۷۱ و بند الف ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می نماید.
با نقض دادنامه به علت اعلام نقص شعبه *به موجب دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۰/۵/۲۳ دادنامه بدوی صادره از شعبه *را که به موجب ان حکم به الزام زوج به طلاق زوجه صادر گردیده را با اصلاح از جهت بذل ۶۸ سکه از مهریه توسط زوجه و تعیین زمان ملاقات فرزند مشترک و بذل اجرت المثل و نفقه تایید نموده است. اقای م. ا. س. خ. بگلو از دادنامه فرجامخواهی نموده که متن لایحه ایشان و پاسخ زوجه س. ف. ع. ب. در زمان شور قرائت می گردد.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره *۱۴۰۰/۵/۲۳ فرجامخواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد.
رأی شعبه دیوان عالی کشور
فرجامخواهی اقای م. ا. س. خ. بگلو نسبت به دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۰/۵/۲۳ صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی صادره از شعبه *حکم به الزام فرجامخواه به طلاق فرجامخوانده صادر گردیده وارد و موجه نمیباشد. و دادنامه فرجامخواسته باتوجه به جدایی جسمانی طولانی زوجین و ترک زندگی توسط زوج به استناد شهادت شهود صرفنظر از اینکه زوج حکم تمکین اخذ نموده است. و مضافا محکومیت زوج به پرداخت نفقه زوجه و پرداخت ان پس از صدور اجراییه که خود می تواند برای زوجه عسر و حرج ایجاد نماید. و مفاد گزارش معاونت امور اجتماعی بهزیستی در عدم همکاری زوج حتی برای ملاقات فرزند مشترک توسط زوجه و نظریه داوری بر عدم صلح و سازش بین زوجین که مجموعا باعث مشقت در جهت ادامه زندگی مشترک برای زوجه گردیده مطابق مقررات و موازین قانونی صادر و ایراد و اعتراض موجه و موثری که موجبات نقض دادنامه فرجامخواسته را مطابق مقررات مندرج در ماده ۳۷۱ قانون ایین دادرسی مدنی ایجاب نماید. از ناحیه فرجامخواه ارائه نگردیده است. لذا مستندا به مواد ۳۷۰و۳۹۶ قانون مارالذکر با رد فرجامخواهی بعمل امده دادنامه فرجامخواسته را تایید و ابرام می نماید./ا۴۰۰/۱۰/۶
شعبه *
رییس شعبه : ج. ق. مستشار: س. م. ت.
