(1)- جایگاه شرط ملائت زوج در ازدواج مجدد (2)- تاثیراعسار از پرداخت مهریه بر ملائت زوج - 9/4/2023 12:00:00 AM

رأی دادگاه بدوی


پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره *
متقاضی: اقای م. ر. فرزند ع.
موضوع: درخواست اعمال تبصره سه ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری

اظهارنظر

کمیسیون استانی بررسی درخواست های اعاده دادرسی موضوع تبصره سه ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری ، تقاضای اقای م. ر. ، را بررسی و با محرز دانستن مخالفت دادنامه قطعی صادره در این پرونده با شرع بین ، سابقه را به همراه گزارش مربوط ، جهت ملاحظه واظهارنظر شایسته به محضر ریاست معزز قوه قضاییه ارسال کرده است.

در صورت موافقت با ان ، اعاده دادرسی تجویز و پرونده جهت رسیدگی به دیوان عالی کشور ارسال خواهد شد.

رأی دادگاه بدوی


پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره *

خواهان: اقای م. ر. فرزند ع. با وکالت اقای س. ح. فرزند ح. به نشانی *

خوانده: خانم ح. ک. فرزند ش. به نشانی *

خواسته: تجویز ازدواج مجدد



رای دادگاه

موضوع این پرونده ، رسیدگی به دادخواست مطروحه از سوی اقای س. ح. به وکالت از اقای ح. ر. فرزند ع. به طرفیت خانم ح. ک. فرزند ش. به خواسته ی تجویز ازدواج مجدد می باشد. ، شرح اظهارات وکیل خواهان در دادخواست تقدیمی مفادا حکایت از ان دارد. که: موکل به موجب تصویر م. عقدنامه ی شماره ۶۶۸ مورخ ۳/ ۱۱/ ۱۳۸۱ ، دفترخانه ی شماره ی ۲۸ *با خوانده عقد ازدواج دایم منعقد کرده است ، خوانده به مدت دوسال و نیم بدون دلیل موجه قانونی و شرعی و بدون اجازه ی خواهان ، منزل مشترک را ترک کرده موکل علاوه بر مراجعات مکرر اظهارنامه ای نیز به شماره ی *به تاریخ ۴/ ۶/ ۱۳۹۷ برای ایشان ارسال نمود که حاضر به تمکین نشدند ، نهایتا به موجب دادنامه های قطعی شماره *به تاریخ ۱۳/ ۱۰/ ۱۳۹۹ صادره از شعبه *محکوم به تمکین شدند ، اما همچنان حاضر به تمکین و انجام وظایف قانونی و شرعی خود نسبت به خواهان نمی باشند ، با شرایط ایجاد شده موکل دچار عسر و حرج شده و ادامه این وضعیت برای ایشان غیر قابل تحمل شده است.لذا صدور حکم مبنی بر ازدواج مجدد موکل به انضمام کلیه ی خسارات و هزینه ی دادرسی را استدعا دارم. ، اهم دفاعیات خوانده مفادا دلالت بر ان دارد. که: ۱- بنده منزل مشترک را ترک نکرده ام و صرفا نتوانسته ام ادعای خود را در دادگاه کیفری ثابت کنم ۲- با عنیاب به پرونده اعسار مهریه ، خواهان تمکن مالی نداشته و چطور می تواند دو زن اختیار کند؟ ۳- در مورد تمکین اجراییه صادر نشده که اثبات گردد. شاکی به حقیقت قصد زندگی دارد. و از همه مهم تر اینکه وقتی کلید خانه را ندارم. چگونه می توانم به منزل برگردم و ایشان فقط با حکم تمکین قصد استفاده ی ابزاری دارد. ۴- برای تقدیم دادخواست ازدواج مجدد می بایست شرایط زوج به لحاظ رعایت عدالت بین زوجین و درامد مکفی برای تامین زندگی لحاظ گردد. ، از قاضی محترم درخواست دارم. که از زوج کلید منزل را دریافت نموده و به بنده داده که به منزل برگردم با توجه به اینکه امنیت جانی بنده را تضمین نماید. و همچنین با توجه به امنیت جانی قصد برگشت به منزل را داشته ام ولی شرط گذاشته اند که پرونده ها بسته شوند تا برگشت صورت پذیرد . حالیه با عنایت به مراتب معنون ، عدم تاثیر تلاش دادگاه پیرامون سازش طرفین در راستای مواد ۱۶ و ۸ قانون حمایت خانواده بایستی بیان داشت که ، قانونگذار در ماده ی ۱۶ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۵۳ که به موجب قانون بعدی حمایت خانواده ی مصوب ۱۳۹۱ نسخ نگردیده ، یکی از موارد قانونی اختیار همسر دوم توسط مرد را عدم تمکین زن از شوهر دانسته است ، با توجه به انکه در مانحن فیه به موجب رای قطعی صادره از شعبه *، خوانده محکوم به تمکین از زوج گشته و این قطعیت متضمن اثاری از جمله مورد معنون خواهد بود و به دیگر بیان از شرایط تجویز ازدواج مجدد ، احراز سابقه ی نشوز و تخلف زوجه از وظایف زناشویی می باشد. و نه استمرار ان که این معنی از مقایسه ی بند سوم ماده ی ۱۶ عدم تمکین زن از شوهر و بند هفتم این ماده – ترک زندگی خانوادگی از طرف زن – پدیدار خواهد گشت و از سویی طبق ماده ی ۱۷ قانون صدرالاشاره ، احراز تمکن مالی و اجرای عدالت پیرامون بند سه ماده ی ۱۶ – عدم تمکین زن از شوهر – لازم نبوده ، لذا دادگاه دعوای خواهان را پذیرفته و مستندا به مواد ۱۶ و ۱۷ قانون حمایت خانواده ی مصوب ۱۳۵۳ و مواد ۵۱۵ و ۵۱۹ قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی ، حکم بر اجازه ی خواهان به ازدواج مجدد صرفا برای یک بار و با شناسنامه ی موجود ضمن محکومیت خوانده به هزینه ی دادرسی و حق الوکاله ی وکیل طبق تعرفه صادر و اعلام می نماید. رای صادره حضوری و ظرف مهلت بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر خواهی در محاکم محترم تجدیدنظر *می باشد.



ا. ا. ل. - دادرس شعبه *


رأی دادگاه بدوی


پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره *

خواهان: اقای م. ر. فرزند ع. با وکالت اقای س. ح. فرزند ح. به نشانی *

خوانده: خانم ح. ک. فرزند ش. به نشانی *

خواسته: تجویز ازدواج مجدد

رای دادگاه

در خصوص دادخواست اقای م. ر. فرزند ع. با وکالت اقای س. ح. به طرفیت خانم ح. ک. فرزند ش. به خواسته تجویز ازدواج مجدد نظر به اینکه به موجب ماده ۱۱ قانون ایین دادرسی مدنی دعوی باید در دادگاهی اقامه شود. که خوانده در حوزه قضایی ان اقامتگاه داشته باشد. و با ملاحظه دادخواست تقدیمی و اظهارات طرفین در جلسه رسیدگی خوانده در حوزه قضایی *مقیم می باشد. و با توجه به نظر قاضی محترم مشاور فلذا این دادگاه خود را صالح به رسیدگی ندانسته و مستندا به ماده فوق الذکر قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه عمومی حقوقی شهرستان *صادر و اعلام می نماید. ، مقرر است.دفتر از پرونده بدل تهیه سپس به دادگاه صالح ارسال شود.



رییس شعبه *- ع. ا. ف.

رأی دادگاه تجدیدنظر استان


پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره *
تجدیدنظرخواه: خانم ح. ک. فرزند ش. به نشانی *
تجدیدنظرخوانده: اقای م. ر. فرزند ع. با وکالت اقای س. ح. فرزند ح. به نشانی *
تجدیدنظر خواسته: تجویز ازدواج مجدد

( ( رای دادگاه ) )

تجدیدنظرخواهی خانم ح. ک. فرزند ش. بطرفیت اقای م. ر. فرزند ع. با وکالت اقای س. ح. ، نسبت به دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۵/۱۷ صادره از شعبه *، که متضمن صدورحکم به تجویز ازدواج مجدد زوج برای یک نوبت است. مالا اعتراض وارد است. زیرا از شرایط تجویز ازدواج مجدد ملایت است. حال انکه با نگرش در محتویات پرونده و بویژه تقدیم دادخواست اعسار از سوی زوج ، مراتب عدم ملایت نامبرده محرز میگردد. از این رو دادگاه حسب مواد ۳۵۸ و ۳۶۵ قانون ایین دادرسی مدنی با نقض دادنامه یادشده ، حکم به بطلان دعوی را صادر و اعلام می دارد. این رای برابر مقررات قطعی است.

رییس شعبه *: ح. خ.



مستشار دادگاه: ح. ر. درونک.


رأی شعبه دیوان عالی کشور



محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: در تاریخ ۹۹/۱۰/۲۹ اقای س. ح. به وکالت از اقای م. ر. دادخواستی به طرفیت خانم ح. ک. ک. به خواسته تجویز ازدواج مجدد مطرح که جهت رسیدگی به شعبه *ارجاع و به موجب متن دادخواست اینگونه توضیح داده است. که خوانده به مدت دوسال و نیم بدون دلیل موجه و اجازه خواهان ، منزل مشترک را ترک کرده که به موجب دادنامه قطعی محکوم به تمکین شدند اما همچنان حاضر به تمکین نیست و موکل دچار عسر و حرج شده لذا صدور حکم مبنی بر ازدواج مجدد موکل به انضمام کلیه خسارات دادرسی مورد استدعاست شعبه *مطابق دادنامه ۲۲۰۶ ۹۹/۱۱/۱۱ به موجب ماده ۱۱ قانون ایین دادرسی مدنی ، قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه حقوقی *صادر که پرونده به شعبه *ارجاع و پس از رسیدگی با پذیرش دعوای خواهان ، حکم به تجویز ازدواج مجدد تنها برای یک بار طی دادنامه شماره ۲۱۲۹ ۱۴۰۰/۵/۱۷ صادر می نماید. با تجدیدنظرخواهی زوجه نسبت به رای ، پرونده به شعبه *ارجاع و شعبه مذکور نیز پس از رسیدگی مطابق دادنامه شماره *با این استدلال که: از شرایط تجویز ازدواج مجدد ملایت است. و با نگرشی در محتویات پرونده به ویژه دادخواست اعسار تقدیمی از سوی زوج مراتب عدم ملایت وی محرز می گردد. و ضمن نقض رای دادنامه بدوی حکم به بطلان دعوای خواهان صادر می نماید. وکیل زوج از محضر دادستان محترم کل کشور خواستار تجویز اعاده دادرسی می گردد. که به موجب نظریه دو تن از قضات محترم دادستانی کل کشور دادنامه مورد دادخواهی را خلاف شرع بین دانسته و پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی دارند متعاقبا رییس کل محترم دادگستری استان *نیز به موجب نظریه ابرازی و با این استدلال که مشروط دانستن ازدواج مجدد به تمکین مالی اجتهاد در مقابل نص است. عدم تمکین زوجه محرز است. و احراز ناتوانی مرد در پرداخت مهریه و تقسیط ان دلیل ناتوانی او در پرداخت نفقه همسر جدید نیست و ایه ۳ سوره شریفه نسا منصرف از مواردی است. که زوج به علت امتناع زوجه تمکین است. و با اعتقاد به خلاف شرع بودن رای مورد دادخواهی ، خواستار اعمال ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری شده است. با ارسال پرونده به حوزه معاونت قضایی مشاوران ان مرجع به شرح ذیل اظهار نظر کرده اند. درخواست ازدواج مجدد د. به جهت عدم تمکین زوجه علیرغم حکم تمکین می باشد. احراز ملایت مالی زوج برای ازدواج مجدد که مبنای استدلال دادگاه تجدیدنظر قرار گرفته حسب مفاد ماده ۱۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۵۳ ناظر به بند یک ماده ۱۶ همین قانون می باشد. و در ازدواج مجدد به جهت عدم تمکین زوجه این شرط مرعی نیست از طرفی اعسار د. در پرداخت مهریه دلیل بر عدم توانایی مالی او در ازدواج مجدد نیست چرا که چه بسا مهریه به میزانی باشد. که حتی شخص توانگر نیز نتواند ان را پرداخت کند و لکن بتواند زندگی دوم را اداره کند با پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی و موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و حسب دستور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع شده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده وچنین رای می دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور


همانگونه که در گزارش رییس کل دادگستری استان و نیز مشاوران حوزه معاونت قضایی اظهار و اعلام گردیده است. براساس همان مبانی و استدلالات بیان شده رای دادگاه بدوی که به نحو صحیح و مبتنی بر موازین شرعی و قانونی صادر گردیده است. نقض ان موجبی نداشته است. زیرا با وصف صدور حکم به الزام زوجه به تمکین و امتناع از ایفا وظایف زناشویی و مفارقت چندین ساله ، مستند به بند ۳ ماده ۱۶ قانون حمایت خانواده سال ۱۳۵۳ رای پذیرش دعوی خواهان کفایت داشته و شرط تمکن مالی ناظر به این مورد نمی باشد. لذا رای صادره از محکمه تجدیدنظر با اشکال مواجه است. مستند به ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری با نقض دادنامه شماره *۱۴۰۰/۸/۱۸ صادره از شعبه *رای بدوی به شماره *۱۴۰۰/۵/۱۷ صادره از شعبه *تایید می نماید. این رای قطعی است.

شعبه *

مستشار: ع. ح. عضو معاون: ا. م. م.